Gwarantujemy 100 % legalność i autentyczność oprogramowania! Mamy więcej niż 100 000 zadowolonych klientów w całej Europie. Dziękujemy!

Zaloguj się

Zarządzanie kontem

Menu

Wyrok Trybunału UE ws. sprzedaży licencji na oprogramowanie

WAŻNE OSTRZEŻENIE OD OPŁACALNEGO SOFTWARE’U: Nie daj się oszukać! Na rynku i na portalach pojawiają się aukcje oraz oferty z nielegalnym oprogramowaniem w cenach poniżej 100 złotych. Są to oszuści sprzedający podróbki! Sprawdź kilka trików, dzięki którym rozpoznasz nielegalny Windows.

 

„Zasada wyczerpania“ jest ważna w przypadku wszystkich już raz sprzedanych programów.

 

W wyroku Trybunału Sprawiedliwości UE w sprawie C-128/11, UsedSoft GmbH przeciwko Oracle International Corp., z dnia 3. Lipca 2012 stwierdzono m. in. że:

“...zgodnie z utrwalonym orzecznictwem w sprawie wymagań dotyczących jednolitego stosowania prawa UE i wymogiem zasady równości wynika, że brzmienie przepisów prawa UE, które wyraźnie nie nawiązuje do prawa Państw Członkowskich do określenia jego znaczenia i zakresu, musi być interpretowane w sposób autonomiczny i jednolity w całej Unii (patrz w szczególności wyroki z dnia 16 lipca 2009 r. Infopaq International C-08/05 Sb., wyrok I-6569, pkt. 27, z dnia 18 października 2011, Brüstle, C-34/10, dotychczas nieopublikowany w Zbiorze Orzeczeń Sądowych, pkt. 25, oraz z dnia 26 kwietnia 2012, dR i TV2 Danmark, C-510/10, dotychczas nieopublikowany w Zbiorze Orzeczeń Sądowych, pkt. 33). Podstawą prawną pierwszego i trzeciego zagadnienia jest kwestia tego, na jakich warunkach nabywca “używanych” licencji oprogramowania komputerowego, jakimi są np. licencje sprzedawane przez firmę “UsedSoft” może wynikać z wyczerpania prawa do dystrybucji przewidzianego w art. 4 ust. 2 dyrektywy 2009 / 24 uważanego za „uprawnionego nabywcę” w rozumieniu art. 5 ust. 1 dyrektywy 2009/24, który zgodnie z tym przepisem ma prawo do odsprzedawania programu komputerowego, aby wspomniany program mógł być używany do celów, do których jest przeznaczony.

Należy przypomnieć, że prawo właściciela praw autorskich do dystrybucji w zgodzie z art. 4 ust. 2 dyrektywy 2009/24 ulega wyczerpaniu wraz z pierwszą sprzedażą jakiejkolwiek kopii (fizycznej lub niefizycznej) jego oprogramowania komputerowego przeprowadzoną przez właściciela tego prawa lub za jego pozwoleniem. Wynika z tego, że na podstawie tego przepisu, pomimo istnienia klauzul umownych zabraniających późniejsze przeniesienie, właściciel tego prawa  nie może już zabronić kolejnemu właścicielowi odsprzedaży tej kopii…

... Ponieważ posiadacz prawa autorskiego nie może sprzeciwić się odsprzedaży kopii programu komputerowego, w stosunku do której prawo do odsprzedawania zostało wyczerpane na podstawie art. 4 ust. 2 dyrektywy 2009/24, należy uznać, że drugi nabywca tej kopii, jak również każdy kolejny nabywca, w świetle prawa zostaje uznany za „prawomocnego właściciela” w rozumieniu art. 5 ust. 1 dyrektywy 2009/24.

W przypadku dalszej odsprzedaży kopii programu komputerowego przez jego pierwszego właściciela nowy nabywca będzie w stanie (w zgodzie z art. 5 ust. 1 dyrektywy 2009/24) pobrać na swój komputer kopię, którą sprzedał mu pierwotny właściciel. Pobranie takiej kopii musi zostać uznane za konieczne, aby umożliwić nowemu nabywcy korzystanie z tego programu w takim celu, do jakiego program jest przeznaczony.

Cytowany wyrok został opublikowany w języku polskim na stronach Trybunału Europejskiego.

 

Wiążący charakter wykładni prawa Unii Europejskiej przez Trybunał w trybie prejudycjalnym wynika z art. 267 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, który jest wiążący dla Republiki Czeskiej i którego wniosek jest oparty na art. 10a Ustawy Konstytucyjnej nr. 1/1993 Sb. Konstytucja Czech, z uwzględnieniem późniejszych zmian.

Postanowienie 14 ust. 1 przepisu nr. 121/2000 Sb., o prawie autorskim i prawach związanych z prawem autorskim i o zmianie niektórych przepisów, z uwzględnieniem późniejszych zmian (dalej wzmiankowany jako “prawo autorskie”), definiuje, co należy rozumieć pod pojęciem odsprzedaży oryginałów lub kopii dzieła (obowiązuje także w przypadku programów komputerowych): “Poprzez dystrybucję oryginału lub kopii dzieła rozumie się jego udostępnianie w formie materialnej drogą sprzedaży lub w innej formie przeniesienia własności oryginału lub kopii, w tym oferowanie ich zgodnie z ich pierwotnym przeznaczeniem.” O odsprzedaży/ponownej dystrybucji mówimy wówczas, gdy dochodzi do przekazania prawa własności, tzn. w przypadkach, gdy dochodzi do sprzedania (lub np. Darowania, wymiany) kopii dzieła (programu komputerowego) wraz z fizycznym nośnikiem. Taka dystrybucja kopii dzieła (programu komputerowego) jest faktem, który odbywa się bezpośrednio w mocy prawa (i jest związany z przeniesieniem praw własności) i nie jest dokładnie określone, jak taka kopia może być oznaczona (kopia zapasowa, shareware, freeware, oryginał, zakaz dalszej dystrybucji itd.) lub jak mają wyglądać formalne ustalenia z dostarczycielem kopii. Ten system prawny jest jednakowy dla wszystkich obiektów chronionych prawem autorskim rozpowszechnianych w ten sposób, że jest rozprowadzany na nośnikach fizycznych ( dzieła w formie książek, płyt CD, systemów operacyjnych, DVD, oprogramowania w telefonach komórkowych, itd.).

Na powyższe prawa nawiązuje bezpośrednio postanowienie § 14 ust. 2 o prawie autorskim, które stwierdza, że: “Pierwsza sprzedaż lub inne pierwsze przeniesienie własności oryginału lub kopii utworu w postaci materialnej, które zostało przeprowadzone przez autora lub za jego zgodą w państwie członkowskim Wspólnoty Europejskiej lub w zgodzie z Porozumieniem o Europejskim Obszarze Gospodarczym powoduje, że prawo to ulega wyczerpaniu; prawo do wynajmowania dzieła i prawo do wypożyczania dzieła pozostaje nienaruszone”. Zatem z powyższego postanowienia wynika, że jeśli za zgodą właściciela praw (firmy produkującej oprogramowanie) dojdzie do pierwszej sprzedaży czy podarowania kopii dzieła na fizycznym nośniku, wówczas właściciel praw nie może już regulować i kontrolować dalszej dystrybucji (odsprzedaży) tej kopii.   

 

Jest to dość logiczne, ponieważ praktycznie wszystkie urządzenia zawierają oprogramowanie (telefony komórkowe, tablety, samochody), a bez tego przepisu nie można by tymi urządzeniami obracać na wtórnym rynku (jedynie właściciel praw do oprogramowania miałby prawo do regulowania dalszej odsprzedaży). Należy znowu podkreślić, że nie jest wiążące, w jaki sposób kopia oprogramowania została określona właściciela praw (jako kopia zapasowa, shareware, freeware, oryginał, itd.).

Wykorzystanie programu komputerowego jest możliwe wyłącznie na podstawie umowy (licencyjnej lub sublicencyjnej), lub w przypadkach wyraźnie przewidzianych przez prawo. W przypadku kopii, w przypadku której doszło w powyższym sensie  do wyczerpania praw do rozpowszechniania, używanie programu komputerowego jest regulowane jedynie na podstawie ustawy (ustawy o prawie autorskim).

 

W przypadku, gdy dojdzie do uzasadnionego przekazania prawa autorskiego do nośnika z kopią programu na inną osobę, osoba ta nie jest związana żadną umową z właścicielem praw (autorem), a nie jest ona w jakikolwiek sposób objęta warunkami umowy licencyjnej (związek między pierwszym nabywcą kopii a właścicielem praw), włącznie z fizycznymi ograniczeniami, które są określone w warunkach licencji OEM itp. Ta osoba (drugi i kolejny nabywca kopii) jest zobowiązana do używania programu komputerowego zgodnie z prawem, konkretnie na podstawie postanowienia § 66 ust. 1 o prawie autorskim (chodzi o tzw. Prawną licencję).4

 

Postanowienie § 66 ust. 1 o prawie autorskim stwierdza, że “w prawo autorskie nie ingeruje uprawniony właściciel kopii programu, jeśli kopiuje, tłumaczy, modyfikuje lub w jakikolwiek sposób zmienia program, jeśli jest to niezbędne do korzystania z legalnie nabytej kopii programu”. To postanowienie zapewnia zatem uprawnionemu użytkownikowi kopii programu komputerowego (zatem także i osobie, na którą prawo autorskie do danej kopii zostało przeniesione) możliwość użycia tego programu, wraz z możliwością stworzenia kopii danego programu oraz utworzenie kopii zapasowych w pamięci operacyjnej komputera. Według postanowienia § 66 ust. 6 o prawie autorskim: “uprawnionym użytkownikiem kopii programu komputerowego jest uprawniony nabywca kopii programu, który posiada prawo własności lub inny rodzaj prawa do kopii programu, w celu jego wykorzystania, nie zaś w celu jego dalszego rozprowadzania... Taki użytkownik może używać legalnie nabytej kopii programu komputerowego w zakresie określonym w pkt 1 (minimalny zakres), chyba że postanowiono inaczej (w szerszym zakresie); minimalny zakres nie jest z wyjątkiem upoważnienia, o którym mowa w ustępie 1. b)”.

 

Na koniec postanowienie § 66 udst. 8 o prawie autorskim stanowi, że “Autor, który w swojej pracy korzystał ze środków technicznych wg § 43 ust. 3, jest zobowiązany do  oznaczenia programu (chronionego przez techniczne zabezpieczenia) imieniem i adresem osoby, do której  uprawniony użytkownik powinien się zwrócić”. Oznacza to, że właściciel praw (firma, która stworzyła oprogramowanie) musi umożliwić nowemu, prawnemu nabywcy kopii programu (w tym przypadku właścicielowi nośnika) współpracę, aby mógł używać kopii oprogramowania.

Kwestie związane z wyczerpaniem prawa do odsprzedaży zostały potwierdzone już wcześniej w ramach wyroku Trybunału Sprawiedliwości UE w sprawie C-41/04 - Levob Verzekeringen BV and OV Bank NV v Staatssecretaris van Financiën (punkty 43-45 powyższego wyroku).  Wyżej wzmiankowany wyrok TS UE w sprawie C-128/11, UsedSoft GmbH proti Oracle International Corp., z dnia 3. lipca 2012, jest niezwykle zasadny w przypadku interesującej nas tematyki (ten wyrok należy uznać za przełomowy, ponieważ wyczerpania prawa autorskiego na związek nie tylko ze sprzedażą fizycznej kopii, ale także kopii niefizycznej - elektronicznej, cyfrowej), przy czym ów wyrok, o czym już wspomniano, wyraźnie stwierdza, że ​​w przypadku wyczerpania praw, niezależnie od istnienia klauzul zabraniających późniejszą dystrybucję, właściciel praw nie może już zabronić nowemu posiadaczowi odsprzedaży tej kopii”.

Wobec powyższego jasno wynika, że osoby organizacje i firmy, które zakupiły lub chcą zakupić kopie programów komputerowych, są uprawnione do używania (zainstalowania i dystrybuowania) i to bez względu na to, że właściciel praw autorskich im tego zabronił, ponieważ pozwala im na to samo prawo autorskie.

 

Jakub Končinský,

Rzecznik firmy Opłacalny software

 

 

Skontaktuj się z nami

 

Twój zakup został dodany do koszyka